Sign in | Join now

Esperanto

Ĉomolungmo

Sacred mountains in Lobuje
Ĉomolungmo
Ĉomolungmo — Available Light Images
Buy this photo on Source now!
All photos viewed on this website are copyrighted by their owners. Clicking on the author name above will take you to the original page for given photo where you can check the copyright information from the author.
Some photos are provided via Flickr, 500px, Instagram and other open APIs in full compliance with the appropriate Terms & Conditions.

La monto ĈomolungmoEveresto estas la plej alta montpinto en la mondo, situanta en la montaro Himalajo ĉe Шаблон:Koordinatoj, sur la limo inter Nepalo kaj Tibeto. Ĝi altas 8 850 m kaj formiĝis antaŭ 60 milionoj da jaroj, kiam la himalaja montaro aperis sur la surfaco pro kolizio de Hindio kun Azio. La monto kreskas ĉirkaŭ 2,5 centimetrojn jare.

Surgrimpado

La pinton unuafoje atingis, la 29-an de majo 1953, la nepala ŝerpo Tenzing Norgay kaj tuj malantaŭ li la novzelandano Edmund Hillary.

Antaŭe estis aliaj klopodoj. Interalie, la plej fama estas tiu de Mallory kaj Irvine, la 8-an de junio de 1924. Ili alvenis tre proksime de la pinto, kaj laŭ kelkaj teorioj Mallory atingis ĝin, sed ili pereis tie kaj ne revenis. La kadavron de Mallory trovis ekspedicio en 1999.

Junko TABEI el Japanio estis la unua virino kiu je la 16-a de majo 1975 atingis la pinton.

Reinhold Messner (Sud-Tirolo/Italio) kaj Peter Habeler (Aŭstrio) estis la unuaj kiuj sukcesis atingi la pinton sen helpo de oksigenaparato la 8-an de majo 1978. Ĉi tiu sukceso surprizis multajn fiziologojn. Ĝis tiam oni supozis ke surgrimpo sen suplementa oksigeno ne eblas. Multaj esploroj sekvis en ĉi tiu tereno.

Nomo kaj esperantigo

Ĝenerale kaj en Esperantujo, ekzistas debato pri la nomo de la monto, ĉar iuj opinias la nomon "Everest" koloniisma.

Nepale ĝi nomiĝas Sagarmatha सगरमाथा (en la sanskrita, "Frunto de l' Ĉielo"); tibete, ChomolangmaQomolangma, t.e. "Patrino de la Universo" aŭ "Diino Mondpatrino"; ĉine, 珠穆朗瑪峰 (en pinjino: Zhūmùlǎngmǎ Fēng; zh = ĉ) aŭ 聖母峰 (Shèngmŭ Fēng).

La monto ricevis la nomon "Everest" (Everesto) en 1865 fare de Andrew Waugh, honore al la kimra geografo George Everest. Ĝi tamen jam aperis kiel "Ĉomolangma" k.s. (Ĉomolungmo en Esperanto) en ĉinaj atlasoj de la komenco de la 18a jarcento.

Krom la tibeta kaj la ĉina, i.a. la japana kaj la rusa uzas ankaŭ formon similan al Ĉomolungmo. En Esperanto ĝi troveblas jam en 1959 en la verko "Nepalo malfermas la pordon" de Tibor Sekelj (en la postparolo de Juan Régulo Pérez) kaj, en la nuna tempo, en la poemaro Saturno, de Jorge Camacho. Ĝin registras almenaŭ la jenaj vortaroj: "Großes Wörterbuch Esperanto-Deutsch" (1999) de Erich-Dieter KRAUSE, kaj "Etimologia vortaro de la propraj nomoj" (2005) de André Cherpillod.

Malkonsento pri la alto

Ĉina ekspedicio, kiu estis ekipita per ultramoderna mezurinstrumentaro, konkludis la 22-an de majo 2005 ke la monto estis 3 ½ metrojn pli malalta ol oni antaŭe supozis: la alto nun estus 8844,43 m, kun erarmarĝeno de 21 cm, anstataŭ 8848,13 m. Usona mezurado, por kiu oni metis GPS aparataron sur la pinto, rezultiĝis en alto de 8850 m. Cetere konsiderindas ke la alto de la Everesto ne estas statika donitaĵo. Ankaŭ pro la ŝrumpo de la terkrusto (fridiĝo) la prognozo estas ke la monto plialtiĝos. Sufiĉe granda tertremo en la regiono povas subite altigi la monton de kelkaj decimetroj.

Krom tio menciindas, ke Everesto ne estas la plej alta monto se oni mezuras reference al la tercentro. Ĉar la ekvatoro estas pli distanca de la tercentro ol la polusoj, la Ĉimborazo en Ekvadoro pro sia situo preskaŭ sur la ekvatoro estas la plej alta monto mezurite de la tercentro, kvankam mezurite de la marnivelo ĝi altas nur 6310 metrojn (6384 km ekde la tercentro).

Grimpvojoj

Ekzistas du grimpvojoj por atingi la pinton, la suda grimpvojo tra Nepalo kaj la norda tra Tibeto. La suda trako estas la plej facila kaj la plej utiligita. Hillary kaj Tenzing utiligis tiun trakon.

Multaj grimpoj estas faritaj dum aprilo kaj majo antaŭ la musona epoko, ĉar la rapideco de la vento malaltiĝas. Post la musono, neĝo akumuliĝas, tro malfaciligante la ascendon.

Tips & Hints

Nepal Planet Treks
Nepal Planet Treks 4 September 2017
0
merupakan gunung tertinggi di dunia dengan ketinggian setinggi 8850 meter. Gunung Everest terletak di banjaran gunung Himalaya. Everest adalah gunung tertinggi di bumi (diukur dari paras laut). Rabung kemuncak gunung menandakan sempadan antara Nepal dan Tibet. Di Nepali gunung tersebut dikenali sebagai Sagarmatha (Sanskrit untuk "dahi langit") dan di Tibetan Chomolangma atau Qomolangma ("ibu alam"), yang diambil dari nama Cina 珠穆朗玛峰 (pinyin: Zhūmùlǎngmǎ Fēng). Walaupun ia dinamakan Everest oleh Sir Andrew Waugh, jeneral peninjau British di India, sebagai penghormatan kepada yang sebelumnya Sir George Everest, sebutan popular Everest (Ev-er-est) berbeza dangan sebutan Sir George mengenai nama akhirnya (Eve-rest). Radhanath Sikdar, juru ukur dan pakar matematik dari Bengal, merupakan orang yang pertama mengenal pasti Everest sebagai kemuncak tertinggi melalui kiraan trigonometri, pada 1852. Sesetengah rakyat India percaya bahawa puncak tersebut sepatutnya dinamakan menurut Sikdar, bukannya Everest. Gunung ini dianggarkan 8,850 m (29,035 kaki; hampir 5.5 batu) tinggi, walaupun terdapat variasi daripada segi ukuran (kerajaan Nepal tidak mengesahkan ukuran ini secara rasmi, ketinggian Everest masih dianggap 8,848 m). Ia pertama kali diukur pada tahun 1856 sebagai mempunyai ketinggian 29,000 kaki, tetapi diisytiharkan sebagai 29,002 kaki tinggi. Tambahan secara rawak 2 kaki menunjukkan perasaan masa itu bahawa ketinggian tepat 29,000 kaki akan dianggap sebagai anggaran yang dibulatkan. Masa kini anggaran umum yang diterima pakai adalah 8850 m yang diperolehi melalui bacaan Sistem Kedudukan Sejagat (GPS). Everest masih meningkat akibat pergerakan plat tektonik kawasan tersebut; bagaimanapun, kesan itu hanya ketara pada skala masa geologi. Secara tepat, Everest adalah gunung yang kemuncaknya mencapai jarak paling luas di atas paras laut. Dua gunung lain yang kadang-kala didakwa sebagai "gunung tertinggi di dunia"ialah Mauna Loa di Hawaii ialah paling tertinggi apabila diukur dari dasarnya pada dasar tengah laut, tetapi hanya mencapai ketinggian 4,170 m (13,680 kaki) atas paras laut dan kemuncak Gunung Chimborazo di Ecuador adalah 2,150 m lebih dari pusat bumi berbanding Everest, kerana Bumi agak berisi dikawasan Khatulistiwa. Bagaimanapun, Chimborazo hanya mencapai ketinggian 6,272 m atas paras laut, yang menurut kriteria bukan juga kemuncak tertinggi di Andes. Lebih menarik, dasar terdalam di lautan adalah lebih dalam berbanding ketinggian Everest: Challenger Deep, terletak di Parit Mariana, begitu dalam sehinggakan sekiranya gunung Everest diletakkan di dalamnya, masih terdapat hampir satu batu air menutupinya. http://www.nepalguideinfo.com/everest-base-camp-trek/ http://www.nepalplanettreks.com Nepal Mounatin Guide TeamS (Nepal Planet Treks and Expedition Pvt. Ltd.) GPO: 4453 Paknajol ,Thamel, Kathmandu, Nepal Phone: +977-1-4252196 Mobile: +977-9841613822 (Sanjib) Fax: +977-1-4252196 Email: sanjibtrekguide@gmail.com

added at 03.07:
Lebih menarik, dasar terdalam di lautan adalah lebih dalam berbanding ketinggian Everest: Challenger Deep, terletak di Parit Mariana, begitu dalam sehinggakan sekiranya gunung Everest diletakkan di dalamnya, masih terdapat hampir satu batu air menutupinya. http://www.nepalguideinfo.com/everest-base-camp-trek/ http://www.nepalplanettreks.com Nepal Mounatin Guide TeamS (Nepal Planet Treks and Expedition Pvt. Ltd.) GPO: 4453 Paknajol ,Thamel, Kathmandu, Nepal Phone: +977-1-4252196 Mobile: +977-9841613822 (Sanjib) Fax: +977-1-4252196 Email: sanjibtrekguide@gmail.com

added at 03.07:
Peter XX
Peter XX 25 March 2011
6
Oxygen taste real good here.
Raphael Cornuz
Raphael Cornuz 7 October 2010
6
Eat the cleanest snow in the World.
Artyom Fedosov
Artyom Fedosov 24 July 2014
5
The highest summit in Asia and around the world. Elevation — 8,848 m.
Thomas Evans
Thomas Evans 19 September 2012
5
Wear a coat
pin_lopez
pin_lopez 21 February 2012
3
Try the Frozen Cappuccino up here. It's frozen!
CAPANOGLU
CAPANOGLU 24 January 2011
2
Need to hot tea !!! But it is awesome good !
Alberto Brandão
Alberto Brandão 18 July 2010
2
wear coats!
Malcolm MacDonald
Malcolm MacDonald 6 March 2013
1
This is a tall mountain.
Gregory Cline
Gregory Cline 16 November 2011
1
drinking a beer, having a cig, and wearing my flip flops... perfect weather up here
CAPANOGLU
CAPANOGLU 20 January 2011
1
Would you want to drink a cup of tea with me on the peak of the world ? !(8,840 m)
Rob Shepherd
Rob Shepherd 29 October 2010
1
Take snow shoes and something good to breathe
OngAndrew 翁
OngAndrew 翁 12 September 2015
0
My Great Salute to those previous successful Everest conquerors & Respect to those climbers who died somewhere at this famous peak
OngAndrew 翁
OngAndrew 翁 12 September 2015
0
Freezing cold... Superb amazed on the peak of the World
Tenzin Woaber
Tenzin Woaber 28 September 2014
0
Take it easy... Let ur body make adjustment to the altitude before doing any thing physical challenging... Remember it's at more the 5000 meters above sea level
Daniele Giusto
Daniele Giusto 29 August 2014
0
Popular place among 4sq people 😝
Don Deedo
Don Deedo 5 June 2014
0
Open eyes clearly with deep breath and enjoy with mother of nature
Adam Lorenz
Adam Lorenz 5 June 2014
0
Try climbing in your swim shorts while sucking the o's
Peter Nitsch
Peter Nitsch 24 October 2012
0
Bring oxygen.
Cybaright
Cybaright 23 May 2012
0
I'm on Tip of the World...
Katharine Robinson
Katharine Robinson 27 December 2011
0
In the Star Trek: Deep Space Nine episode "Our Man Bashir", Everest is the location of Hippocrates Noah's hideway. It was on the south-eastern slope at an elevation of 25,000ft.
Send

Videos with this attraction

The Himalayas from 20,000 ft.
7.3 /10
Advisor.Travel
Foursquare 7.3
86,417 people have been here
Advisor.Travel 0
Foursquare 710
Facebook 85,707
I've been here I Want to visit
Open hours
Mon-Sun
24 Hours
Location
27.9833°, 86.9333°
Get directions
Map
Distances
Kazablanko8800 km
Katmanduo162 km
Siliguri206 km
Darbhanga227 km
Tirhoot258 km
Munger293 km